| |
Nasz patron
Major Henryk Sucharski 1898-1946 komendant Wojskowej Składnicy
Tranzytowej Urodził się 12 listopada 1898 r. we wsi Gręboszów w województwie tarnowskim jako czwarte dziecko w ubogiej,
wielodzietnej rodzinie wiejskiego szewca Stanisława i Agnieszki z domu Bójko.
Naukę rozpoczął w wieku 6 lat w tutejszej dwuklasowej szkółce ludowej. W 1908-1909 uczęszczał do czteroklasowej szkoły w Otfinowie nad Dunajcem.
W latach 1909-1917 był uczniem II Cesarsko-Królewskiego Gimnazjum w Tarnowie. Służbę wojskową w armii
austriackiej rozpoczął 13 II 1917 r. w Batalionie Zapasowym 32. Pułku Strzelców w Bochni (Landwehr Inf. Regiment Nr 32).
17 XI tego roku zdał już jako wojskowy - zgodnie z rozporządzeniem Cesarsko-Królewskiej Rady Krajowej z 1914 r. - tzw. maturę wojenną.
Od 22 XI 1917 do 24 II 1918 r. odbywał w Opatowie kurs dla oficerów rezerwy.
Jako kadet-aspirant odjechał 21 V 1918 r. z 42. Kompanią Marszową na front włoski, gdzie został wcielony do 9. Kompanii 32. Pułku Strzelców.
Tam nabawił się malarii i od 15 X do 4 XI 1918 r., przebywał w szpitalu polowym nr 407 w Sanstino, a następnie w szpitalu garnizonowym w Clili (Celje) w Styrii.
Po powrocie do kraju został powołany 7 lutego 1919 r. do Wojska Polskiego w 16. Pułku Piechoty w Tarnowie. 17 III tego roku odesłany w ramach uzupełnienia pułku na front czeski do Cieszyna.
W czerwcu 1919 roku otrzymał stopień kaprala. Pod koniec października 1919 r. znalazł się na froncie litewsko-białoruskim, gdzie 3 XI został podchororążym. 14 I 1920 r. otrzymał nominację
na podporucznika i jako ochotnik przydział do Baonu Szturmowego 6. Dywizji Piechoty jako dowódca kompanii.
Za osobistą odwagę w obliczu wroga i wykazanie inicjatywy w dowodzeniu w bitwie pod Potnicą-Bogdanówką 30 sierpnia 1920
przedstawiony został do odznaczenia Krzyżem Virtuti Militari V klasy, aktu dekoracji dokonano jednak dopiero w 1922 r.
W tym czasie otrzymał również Krzyż Walecznych. W listopadzie 1921 r., służąc nadal w 20. Pułku Piechoty w Krakowie, złożył prośbę o przyjęcie do zawodowej służby wojskowej.
Stopień porucznika otrzymał dekretem Naczelnika Państwa 3 V 1922 r. ze starszeństwem l VI 1919 r. Przeszedł kolejne kursy
specjalistyczne: w Wojskowej Szkole Gazowej w Warszawie, w Szkole Podchorążych w Warszawie, w Centralnej Szkole Strzelniczej w Toruniu,
w Centrum Wyszkolenia Broni Pancernych w Biedrusku i Centrum Wyszkolenia Piechoty w Rembertowie.
Uprawiał sport - narciarstwo i jazdę konną. Nabierał dużego doświadczenia w zakresie służby liniowej, garnizonowej i prac mobilizacyjnych.
19 III 1928 r. otrzymał awans na kapitana i został przeniesiony do Kadry Oficerów Piechoty.
Równocześnie oddelegowano go jako instruktora do Szkoły Podchorążych Piechoty w Ostrowie Mazowieckiej.
4 X 1930 r. przeniesiony został na własną prośbę do 35. Pułku Piechoty w Brześciu nad Bugiem.
W 1936 r. ukończył w Centrum Wyszkolenia Piechoty w Rembertowie następujące kursy dla kapitanów
(rotmistrzów): techniczno-strzelecki i unifikacyjno-doskonalący oraz dla dowódców batalionów.
19 III 1938 r. awansowany do stopnia majora. Zgodnie z zarządzeniem szefa Biura Personalnego Ministerstwa Spraw Wojskowych z 4 XI 1938 r. przeniesiony
został z dniem 3 XII tego roku na stanowisko komendanta Wojskowej Składnicy Tranzytowej na Westerplatte.
Okres pozostały do wybuchu wojny wykorzystał przede wszystkim na polepszenie warunków obrony, powiększając liczbę załogi
i rozbudowując dodatkowe stanowiska polowe oraz przeszkody w terenie.
Stopniowo udoskonalał system łączności i alarmowy, podnosił stan pogotowia bojowego na wypadek niespodziewanego ataku.
Dbał też o to, by podlegli mu żołnierze nie dali się zwieść hitlerowskiej propagandzie odwetu i nienawiści.
Od pierwszego dnia walki, aż do chwili złożenia broni w dniu 7 IX, był dowódcą obrony Westerplatte.
Po wywieszeniu białej flagi osobiście udał się do Niemców, aby omówić warunki kapitulacji.
Wraz z innymi oficerami (z wyjątkiem rannego por. Pająka) został odwieziony
z Westerplatte do Hotelu Centralnego w Gdańsku, gdzie przebywał do 9 IX 1939.
Tego dnia odstawiono go na Biskupią Górkę w Gdańsku, a potem do Elbląga. 10 IX przewieziony został do obozu w Stablack
Stablack (Stablawki), w którym spisywano ewidencję, rewidowano bagaż i prowadzono dalsze przesłuchania.
12 IX dołączyła reszta załogi Westerplatte. 5 X znalazł się w obozie Reisenburg (Prabuty),
gdzie władze obozowe odebrały mu szablę, choć po kapitulacji gen. F. G. Eberhardt
pozwolił mu ją zatrzymać w dowód uznania. 26 X oddzielony został od reszty westerplatczyków
i przeniesiony do Oflagu IV A w Hohensteinie w Saksonii.
5 XI miał odczyt o Westerplatte w twierdzy Hohenstein. W obozie tym spędził pierwszą Wigilię. Tam też, tak
jak i pozostali jeńcy wojenni, otrzymał numer ewidencyjny (2105) i metalową, dwuczęściową plakietkę z wybitną nazwą obozu i numerem rejestracyjnym.
Od 25 VI 1940 r. był w Oflagu II B w Arnswalde (Choszczno).
15 V 1942 r. odtransportowany do oflagu II D w Grossborn (Borne-Sulinowo), przebywał tam do stycznia 1945 r. 15 III tego roku, podczas marszu na zachód, uległ wypadkowi, łamiąc obojczyk.
Trafił do obozowego szpitala niedaleko Schwerina.
Po wyzwoleniu otrzymał 28 V 1945 r. legitymację wystawioną przez Polskie Siły Zbrojne na
Zachodzie z adnotacją, że przebywał w Oflagu X C w Lubece.
W lipcu 1945 r. przedostał się do dowództwa II Korpusu Polskiego we Włoszech. 25 I 1946 r. przyjęty został do czynnej
służby wojskowej z przydziałem na dowódcę 6. Baonu Strzelców Karpackich.
Od 19 VIII tego roku przebywał w wojskowym szpitalu angielskim (British Generał Hospital nr 92).
Zmarł 30 sierpnia 1946 r. o godzinie 9 rano na zapalenie otrzewnej po perforacji jelita grubego. 1 września
pochowany został na Polskim Cmentarzu Wojskowym umiejscowionym w Casamassima
(działka D, rząd 5, nr grobu 13) w prowincji Bari we Włoszech.
21 sierpnia 1971 r. zwłoki mjra Sucharskiego ekshumowano i urnę złożono w siedzibie Ambasady Polskiej w Rzymie.
27 sierpnia samolotem "Lotu" przewieziono ją do Warszawy, skąd samolotem wojskowym do Gdańska, gdzie 31 tego miesiąca
została wystawiona na widok publiczny w Dworze Artusa.
1 września 1971 r. urnę z prochami udekorowano Krzyżem Komandorskim Orderu Virtuti Militari i złożono na Westerplatte.
W Gręboszowie, województwo tarnowskie, mieszka razem z rodziną najmłodsza siostra Henryka Sucharskiego - Anna Bugajska.
4 września 1994 r. odbyła się tam uroczystość odsłonięcia i poświęcenia Popiersia Majora Henryka Sucharskiego,
w której wzięli udział podkomendni Dowódcy Wojskowej Składnicy Tranzytowej.
W górę
|
|